Ga naar de inhoud

Gasten: Carin Schröder en Erik Bakker

Veel mensen met een beperking willen sporten, maar weten niet altijd waar zij terechtkunnen. In deze aflevering van de Sport & Samenleving Podcast gaan Carin Schröder van Mijn Leven 2.0 en Erik Bakker van Team Sportservice Amsterdam in op een vraag die veel gemeenten bezighoudt: hoe help je mensen niet alleen aan passend sportaanbod, maar ook aan een duidelijke route ernaartoe? Volgens beide gasten speelt de combinatie van ‘vindbaarheid, begeleiding en samenwerking’ daarin een belangrijke rol.

Vinden van passend aanbod vaak nog lastig 

In deze aflevering van de Sport & Samenleving podcast bespreken onze gasten Carin Schröder en Erik Bakker een opvallende tegenstelling. De wens van mensen met een beperking om te kunnen sporten is er vaak wel, maar dit leidt lang niet altijd tot daadwerkelijke deelname. Volgens beide gasten zit de uitdaging voor deze mensen niet alleen in het aanbod zelf, maar vooral in de weg ernaartoe. Waar vinden mensen met een beperking passend aanbod? Wie helpt hen op weg? En hoe weten zij welke mogelijkheden er zoal zijn?

Volgens Carin Schröder richten veel initiatieven zich nog vooral op zorgverleners, therapeuten en andere verwijzers. Vanuit Mijn Leven 2.0 ziet zij hoe belangrijk het is dat mensen na een ziekte of lichamelijke beperking weer activiteiten vinden die energie, sociale contacten en zelfvertrouwen geven. Sport en bewegen kunnen daarin een belangrijke rol spelen. Toch komen mensen vaak pas bij passend aanbod terecht als iemand hen erop wijst, terwijl zij zelf al weten wat ze willen doen. Met het online platform Airbnb als voorbeeld schetst zij hoe dat anders kan. “Als ik nou graag rolstoeltennis zou willen doen, dan wil ik dat gewoon veel sneller kunnen vinden.” Het liefst via één overzichtelijk platform waar alle sportmogelijkheden samenkomen.

Haar vergelijking met Airbnb raakt meteen een bredere vraag: hoe overzichtelijk is het landschap van aangepast sporten eigenlijk voor iemand die wil beginnen? Niet alleen de beschikbaarheid van sport telt, maar ook hoe mensen hun weg naar het aanbod (kunnen) vinden.

Stap naar meedoen vergemakkelijken

De eerste stap naar meedoen blijkt in de praktijk vaak essentieel. In zijn werk als Regisseur Aangepast Sporten ziet Erik Bakker dagelijks hoe groot die stap kan zijn. Vanuit het speciaal onderwijs werkt hij samen met scholen, buurtsportcoaches en sportverenigingen om kinderen niet alleen kennis te laten maken met sport, maar ook daadwerkelijk naar een vereniging toe te begeleiden. Zoals hij zegt: “We brengen feitelijk vraag en aanbod bij elkaar (opent in nieuw tabblad).”

Volgens Carin hebben sommige mensen die begeleiding ’tijdens het zetten van die eerste stap’ echt nodig. In de podcast vertelt zij over ‘Jan’, die pas ging sporten nadat iemand hem persoonlijk meenam naar de buurtsportcoach. Inmiddels helpt deze Jan als ervaringsdeskundige zelf anderen om die eerste stap te zetten.

Erbij horen op de club

Voor Erik Bakker gaat aangepast sporten niet alleen over passend aanbod, maar ook over ergens bij horen. Daarom vindt hij het belangrijk dat kinderen niet worden benaderd als uitzondering, maar als sporter en teamgenoot. Hij vertelt hoe kinderen bij binnenkomst meteen worden opgenomen in het verenigingsleven: “Dus als die kids binnenkomen, dan gaan ze direct in een clubshirt.” 

“Als die kids binnenkomen, dan gaan ze direct in een clubshirt. Maak ze onderdeel van het geheel.”

Tegelijkertijd benadrukken beide gasten dat meedoen niet voor iedereen hetzelfde betekent. Sommige mensen voelen zich prettig binnen regulier aanbod, terwijl anderen juist baat hebben bij een aangepaste omgeving of contact met mensen die vergelijkbare ervaringen hebben. Volgens Erik vraagt dat om maatwerk en om, zoals hij het noemt, een ideale mix. “Waarbij je wel deel bent van het geheel. Maar toch voldoende ruimte hebt om jezelf te kunnen zijn.”

Inclusief sporten betekent daarmee niet dat iedereen hetzelfde aanbod krijgt, maar dat iedereen een plek kan vinden die past. Juist die combinatie van erbij horen én ruimte voor individuele behoeften maakt meedoen mogelijk.

De opgave? Verbinding tussen initiatieven

Er is dus in veel gemeenten geen gebrek aan initiatieven of sportaanbod voor mensen met een beperking. In het gesprek komt juist naar voren dat de uitdaging vaker zit in de verbinding tussen sport, zorg, welzijn en onderwijs. Hoe zorgen organisaties ervoor dat inwoners niet telkens opnieuw hun weg hoeven te zoeken?

Volgens Erik begint dat met het zoeken naar een gezamenlijk doel. “We zoeken altijd naar een gemeenschappelijk belang. De school vindt het belangrijk dat kinderen gezond zijn, sportclubs vinden het fijn dat hun accommodatie wordt benut, dat ze nieuwe aanwas hebben en dat ze zich kunnen inzetten voor mensen met een beperking.”

Soms ligt de winst dan ook niet in nieuw aanbod ontwikkelen, maar in elkaar kennen, doorverwijzen en voortbouwen op wat er al is. Niet iedere organisatie hoeft alles zelf aan te bieden om mensen toch verder te helpen. Uiteindelijk draait die samenwerking niet om organisaties, maar om de mensen voor wie het bedoeld is. Juist wanneer professionals, verenigingen en gemeenten elkaar weten te vinden, wordt de route naar sport overzichtelijker en wordt meedoen voor meer mensen mogelijk.

Meer weten over aangepast sporten? 

Team Sportservice ondersteunt gemeenten, scholen, zorg- en welzijnsorganisaties bij vraagstukken rond sportparticipatie, inclusief sporten en de toeleiding naar passend sport- en beweegaanbod. Benieuwd wat er in jouw gemeente of regio mogelijk is? Neem contact op met onze Aangepast Sporten-collega’s (opent in nieuw tabblad) in jouw regio of stuur een bericht naar podcast@teamsportservice.nl.

Over onze gasten

Carin Schröder is GZ-psycholoog, fysiotherapeut en bestuurslid van Stichting Mijn Leven 2.0. In deze aflevering vertelt zij hoe mensen met een ziekte of beperking meer regie kunnen krijgen over hun weg naar sport en bewegen.

Erik Bakker is regisseur aangepast sporten bij Team Sportservice Amsterdam. In deze aflevering deelt hij hoe scholen, buurtsportcoaches, gemeenten en sportverenigingen samen jongeren naar sport begeleiden..

Luister naar aflevering #39 van de Sport & Samenleving Podcast met Carin Schröder en Erik Bakker. Je ontdekt waarom een combinatie van betere vindbaarheid, maatwerk en slimme samenwerkingen meer mensen met een beperking aan het sporten kunnen krijgen.

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Shownotes

Gast: Mirjam Sterk (Minister Langdurige zorg, Welzijn & Sport)

Hoe krijgen we Nederland gezonder en veerkrachtiger nu de zorgvraag blijft groeien en het aantal zorgprofessionals onder druk staat? Volgens minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport ligt een belangrijk deel van de oplossing buiten de zorg zelf. Na haar eerste honderd dagen als minister deelt zij met ons haar visie op de verbinding tussen sport, welzijn, gezondheid en leefomgeving. Daarbij kijkt ze nadrukkelijk naar gemeenten als belangrijke partners.

In deze aflevering van de Sport & Samenleving podcast gaat Sterk in op de rol van sport in onze samenleving. Niet als los beleidsterrein, maar als plek waar gezondheid, ontmoeting en preventie effectief (kunnen) samenkomen.

Sport: veel meer dan fit zijn

Wie in deze podcast naar Sterk luistert, hoort geen minister die sport uitsluitend benadert vanuit harde resultaten of deelnamecijfers. Meedoen, gezondheid en onderlinge verbinding: daarin schuilt voor haar de brede kracht van sport en bewegen.

Die visie ontwikkelde zij mede door eerdere functies waarin toegankelijkheid, inclusie en gezondheid centraal stonden. Bij Stichting MEE werkte ze aan het vergroten van kansen voor mensen met een beperking. Als gedeputeerde in Utrecht zag ze hoe leefomgeving, bewegen en gezondheid elkaar beïnvloeden. En ook persoonlijke ervaringen spelen mee. “Als kind waren voor mij buitenspelen, bewegen en actief zijn vanzelfsprekend. Een goede basis waar je de rest van je leven lol van hebt.” Deze ervaringen neemt ze mee naar haar ministerschap. Sportverenigingen, buurtsportvoorzieningen en beweegaanbieders zijn volgens haar meer dan plekken waar wordt gesport. Het zijn plekken waar mensen elkaar ontmoeten, waar sociale netwerken ontstaan en waar signalen kunnen worden opgevangen voordat ze binnen formele zorgstructuren zichtbaar worden.

Zorgdruk vereist andere manier van kijken

Dat perspectief sluit aan bij een grote uitdaging waar Nederland voor staat. De zorgkosten stijgen, terwijl er steeds minder mensen beschikbaar zijn om het werk uit te voeren. Volgens Sterk vraagt die ontwikkeling om andere keuzes in de manier waarop zorg, welzijn en preventie worden georganiseerd.

“Met meer geld kun je niet meer mensen kopen”, aldus Sterk. Waar ze voor pleit: minder snel terugvallen op de zorg, en hulpvragen eerder signaleren, duiden en via een andere route oppakken.

De minister wijst op een ontwikkeling die haar zorgen baart, namelijk: steeds meer mensen belanden met hun problemen in de zorg, terwijl dat echt niet altijd nodig is. Zij wil daarom meer inzetten op het voorkomen van problemen voordat mensen in een zorgtraject terechtkomen.

Onnodige zorgtrajecten voorkomen

Sterk gaat in op soorten hulpvragen uit zowel het huidige jeugd- als ouderenbeleid. Ze licht toe dat steeds meer jongeren gebruikmaken van jeugdzorg, terwijl achter veel hulpvragen ook welzijns- of participatievraagstukken kunnen schuilgaan.

“In de tijd dat ik Kamerlid was, toen had je één op de zevenentwintig jongeren die in de jeugdzorg zaten. Nu één op de zeven! Ja, daar gaat iets niet goed. Heel vaak gaat het ook over hulpvragen die misschien wel vooral met welzijn te maken hebben.” – Mirjam Sterk

Volgens haar is het daarom belangrijk om breder te kijken naar zinvolle oplossingen zodra iemand op enige wijze ‘vastloopt’. Over welke hulpvraag gaat dit? Soms ligt een effectiever antwoord in deelname aan activiteiten in de wijk, een sportvereniging, een buurthuis of het ontsluiten van een sociaal netwerk.

Valpreventie noemt Sterk als concreet voorbeeld voor ouderen. Een val kan voor ouderen het verschil betekenen tussen zelfstandig blijven wonen of langdurige zorg nodig hebben. Daarom wil ze graag dat er in elke gemeente een passend aanbod voor valpreventie beschikbaar komt.

Sport als plek om vroegtijdig te signaleren

Voor de minister komen preventie en vroegtijdig signaleren op veel plekken samen. Juist sportverenigingen kunnen daarin een belangrijke rol spelen. Sterk doet een oproep aan gemeenten om bijvoorbeeld breder naar hun lokale sportvoorzieningen te kijken. Sportaccommodaties en verenigingen kunnen een grotere maatschappelijke rol vervullen dan nu vaak gebeurt. Wat houdt dat nu tegen?

“Wat er nu speelt bij veel sportverenigingen is dat hun accommodaties enorm verouderd zijn. Die zijn vaak in de jaren zestig, zeventig gebouwd. En wil je ook een beetje een aantrekkelijke club zijn, dan doet een clubgebouw natuurlijk ook iets.”

Volgens Sterk kunnen moderne en multifunctionele accommodaties helpen om meer inwoners aan een vereniging te verbinden. Hoe? Door accommodaties breder in te zetten dan alleen als sportlocatie. Een impactvolle rol ziet Sterk weggelegd voor sportverenigingen die hun accommodatie openstellen voor welzijnsactiviteiten voor ouderen en jongeren, sociale ontmoetingen of andere maatschappelijke functies. “Stel, iemand is eenzaam. Dan kun je iemand naar de psycholoog sturen, óf je bekijkt hoe deze persoon misschien kan meedoen met activiteiten in de wijk, sportclub, buurthuis, klaverjassen, noem het maar.” Daarmee verandert niet het signaal, maar de manier waarop je ermee omgaat.

Gemeenten meer aan het stuur

Hoewel het Rijk richting geeft, ziet Sterk gemeenten als dé partijen die daadwerkelijk het verschil kunnen maken. Juist lokaal komen sport, welzijn, zorg, onderwijs en leefomgeving samen. Gemeenten kunnen bij uitstek de verbindingen tussen die domeinen leggen. Daarom is zij terughoudend met landelijke blauwdrukken. Want wat bijvoorbeeld werkt in een grote stad hoeft niet automatisch te werken in een kleinere gemeente. Lokale netwerken, bestaande samenwerkingen en opgedane lokale ervaringen bepalen voor een belangrijk deel welke aanpak succesvol is of kan worden.

Slimme verbindingen in de wijk

Meer mensen vaker aan het bewegen en sporten krijgen, en hun welzijn vergroten, is geen eenvoudige opgave. Volgens Sterk ontstaat de meeste impact wanneer sport, zorg en welzijn elkaar in wijken en buurten weten te vinden. Daarom ziet zij een belangrijke rol voor buurtsportcoaches, wijkteams en andere professionals die inwoners helpen bij het vinden van passend aanbod.

Allereerst moeten de juiste partijen met elkaar samenwerken, aldus Sterk. Zo kunnen gemeenten samen met verenigingen goed kijken naar de beschikbaarheid en toegankelijkheid van clubs, het aanbod en lokale sportfaciliteiten in wijken – voor iedereen, zeker ook mensen met een beperking. Investeren in buurtsportcoaches verdient volgens Sterk ook prioriteit. Dit omdat zij een belangrijke rol kunnen spelen bij het vroeg signaleren van hulpvragen en het begeleiden van inwoners naar passend aanbod.

Daarnaast geeft ze aan te werken aan een zogenaamde ‘basisstructuur in wijken’: dit moet helpen op lokaal niveau een effectief sport- en beweegaanbod neer te zetten. Tot slot ziet ze heil in kundige wijkteams, onder meer om hulpvragen vanuit een brede expertise te kunnen duiden, voor een passend vervolg.


Integraal en inclusief sporten

Meedoen vormt een belangrijke pijler van Sterks visie op sport en samenleving. Maar niet iedereen vindt vanzelf de weg naar sport en bewegen. Fysieke drempels, onduidelijke informatie, beperkte toegankelijkheid van accommodaties of het ontbreken van passende sporthulpmiddelen kunnen deelname in de weg staan.

Sterk pleit daarom voor een inclusieve benadering waarbij sportvoorzieningen beter toegankelijk zijn voor verschillende groepen inwoners. Maar ook dat mensen – jong en ouder – niet onnodig in aparte groepjes terechtkomen, bijvoorbeeld in de sportschool. Juist het samen sporten en bewegen draagt volgens haar bij aan een sterke en verbonden samenleving.


Sterks boodschap aan gemeenten

Na haar eerste honderd dagen schetst minister Sterk een heldere richting. In haar visie is sport niet alleen een vorm van vrijetijdsbesteding, maar echt een middel om gezondheid, welzijn en maatschappelijke betrokkenheid te versterken. Juist daarom kijkt zij nadrukkelijk naar gemeenten. Daar komen gezondheid, welzijn, zorg en leefomgeving samen, dus daar ligt volgens haar een belangrijke verbindende sleutel voor de toekomst.

Werk jij bij een gemeente die zoekt naar manieren om sport, welzijn en gezondheid meer met elkaar te organiseren? Dan biedt deze aflevering volop stof tot nadenken. Luister nu de volledige aflevering van de Sport & Samenleving Podcast voor het complete gesprek met minister Mirjam Sterk.

Over onze gast

Portretfoto Minister Mirjam Sterk en podcastmaker Lennart Booij

Mirjam Sterk is minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport. In deze aflevering vertelt zij hoe haar persoonlijke achtergrond en bestuurlijke ervaring haar visie op sport, gezondheid, welzijn en preventie hebben gevormd.

Luister naar aflevering #38 van de Sport & Samenleving Podcast met minister Mirjam Sterk en ontdek hoe de rolverdeling tussen Rijk en lokale praktijk vorm krijgt in vraagstukken rond sport, zorg en samenleving.

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Shownotes

Gast: Bart Götte

Iedereen staat constant bloot aan veranderingen, die de toekomst vormgeven. Door maatschappelijke transities verandert o.a. de (sociale) rol van verenigingen en sportlocaties, leeft niet elke groep even gezond, en is vitaliteit ècht een maatschappelijke noodzaak geworden. Hoe kunnen beleidsmakers en bestuurders in het sport- en preventiedomein de kracht van veranderingen benutten? In aflevering 37 van onze Sport & Samenleving Podcast spreken we daarover met Bart Götte, toekomstdenker en transitiespecialist.

De samenleving als kosmos: alles beïnvloedt elkaar

Bart Götte beschrijft hoe hij vanuit zijn achtergrond in psychoneuroimmunologie heeft geleerd om complexiteit te waarderen. “Het immuunsysteem is complex, alles rondom het zenuwstelsel is complex en als je die boel bij elkaar combineert en dan kijkt naar stressfactoren, dat is ook uitermate complex.” Volgens hem functioneren maatschappelijke transities op dezelfde manier: niet lineair, niet overzichtelijk, maar als een dynamisch netwerk van invloeden, “waar het gaat over hoe het in samenwerking functioneert.” Voor beleidsmakers betekent dit dat sport geen geïsoleerd domein is, maar verbonden met arbeidsmarkt, zorgdruk, sociale cohesie en fysieke leefomgeving.

Waarom is het realiseren van verandering zo lastig?

Wie beleid maakt, merkt dat verandering soms langzamer gaat dan gehoopt. Götte legt uit waarom: “Padafhankelijkheid betekent dat je op weg naar de toekomst de rugzak van het verleden meeneemt.” Die rugzak bestaat uit gewoontes, structuren, patronen, overtuigingen en systemen die ooit logisch waren, maar nu in de weg kunnen zitten. “Dat bepaalt de opties en de snelheid waarmee je iets kan veranderen.” Het verklaart waarom zelfs goed bedoeld beleid vastloopt of onbedoelde bijeffecten heeft. Niet omdat mensen niet willen veranderen, maar omdat systemen minder snel schakelen dan de samenleving om hen heen.

De arbeidsmarkt kantelt: de opkomst van informeel werk

Een belangrijke transitie die ook het sport- en preventiedomein raakt, is die van de arbeidsmarkt. We gaan van een tijd met veel werkenden naar een samenleving met minder formele arbeidskrachten en meer mensen die informele rollen vervullen. Götte schetst dat “het informele werk, zoals mantelzorg, steeds meer ruimte gaat vragen”, terwijl “steeds minder mensen in het arbeidsproces” zitten. Dat heeft directe impact op sportverenigingen, vrijwilligerscapaciteit en de behoefte aan laagdrempelig, nabij georganiseerd aanbod.

“Vroeger was het: leef er lekker op los, de zorg raapt je wel op. Nu is het: blijf vitaal, want zorg is niet langer gegarandeerd.” – Bart Götte

De vitaliseringstransitie

De verschuiving van ziekte en zorg naar preventie en vitaliteit is volgens Götte een van de moeilijkste transities. Niet omdat we niet weten wat gezond gedrag is, maar omdat onze omgeving ons voortdurend verleidt tot het tegenovergestelde. “Vroeger was het: leef er lekker op los, de zorg raapt je wel op. Nu is het: blijf vitaal, want zorg is niet langer gegarandeerd.” Daarmee wordt vitaliteit geen individueel vraagstuk, maar een maatschappelijke noodzaak en een complex vraagstuk dat gewoontes, omgeving en verleidingen raakt.

Wijken als spiegels van de toekomst

De data die Götte aanhaalt, laten zien dat groepen zich verschillend ontwikkelen. Ouderen sporten meer, mensen met een slechte gezondheid sporten meer, maar jongeren juist minder. Hij noemt dit tempowisselingen en ziet ze als signaal “dat we sommige groepen over het hoofd zien.” Wijken waar mobiliteit beperkt is, waar weinig ontmoetingsplekken zijn of waar de sociale basis broos is, laten precies zien waar de grootste gezondheidswinst te behalen valt.

Sportplekken als ontmoetingsruimtes

Een van de meest aansprekende beelden uit het gesprek is hoe sportlocaties veranderen. “Fitnesscentra worden de nieuwe buurthuizen,” zegt Götte. Hij ziet hoe apparatenruimtes plaatsmaken voor “zitjes, koffiecorners, werkplekken” en hoe groepslessen meer ruimte krijgen. “Ik denk dat ze heel goed snappen dat er niet zo heel veel plekken meer zijn waar je sociaal fysiek bij elkaar komt, zeker niet voor jongeren.” Ook sportverenigingen hebben volgens hem een kans: “In het woord vereniging zit een sociaal karakter,” een waarde die belangrijker wordt dan ooit.

Bij experimenteren is het doel nooit om het resultaat te halen. Het doel is leren waarom het mislukt. En dan is elk experiment geslaagd.”

Maak van experimenteren je werkhouding

Waar traditionele aanpakken hun grenzen bereiken, ontstaat ruimte om te leren. “Bij experimenteren is het doel nooit om het resultaat te halen,” zegt Götte. “Het doel is leren waarom het mislukt. En dan is elk experiment geslaagd.” Het is een uitnodiging aan beleidsmakers om niet te streven naar perfectie, maar naar beweging en in partnerschap met buurten, verenigingen, scholen en sportaanbieders.

“Hoopvol op weg naar een ongekend perspectief”

Ondanks de complexiteit blijft Götte optimistisch. “Ik ben hoopvol op weg naar een ongekend perspectief,” zegt hij. Verandering biedt ruimte voor nieuwe manieren van samenleven, nieuwe vormen van sport en bewegen, en nieuwe kansen voor lokale gemeenschappen. De vraag is niet of er beweging is, maar of we durven meebewegen.

Over onze gast

Bart Götte en Lennart Booij tijdens de opname van podcast aflevering 37.

Bart Götte, business futurist en transitiespecialist, werkzaam vanuit zijn eigen bedrijf FutureFlock. Over waarom hij transities onderzoekt: “Ik was het eigenlijk altijd al aan het doen. De rode draad is dat je complexiteit leuk vindt. En een kosmos waarin alles op elkaar inwerkt met onverwachte wendingen, dat maakt transities exotisch en fascinerend. Je raakt nooit uitgeleerd.”

Luister nu naar aflevering #37 van de Sport & Samenleving Podcast en ontdek hoe maatschappelijke transities onze leefomgeving, vitaliteit en sportvoorzieningen veranderen en wat dit betekent voor beleidskeuzes.

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Shownotes

Gasten: Ellis van der Weerden & Nathan Stukker

In veel gemeenten is de waarde van sport en preventie al jaren bekend, maar in de praktijk raakt het vaak ondergesneeuwd door grotere beleidsdossiers. In aflevering 36 van de Sport & Samenleving Podcast gaat het over hoe je samenwerking versterkt: door te gunnen, vertrouwen op te bouwen en samen doelen vast te houden. Ook bespreken onze gasten hoe gemeenten sport en preventie structureler kunnen verankeren. Met de gemeenteraadsverkiezingen in zicht biedt het gesprek een actueel perspectief op keuzes die de komende raadsperiode bepalend worden voor gezondheid, leefbaarheid en kansengelijkheid.

“Samenwerking lukt pas als je elkaar iets gunt”

Deze aflevering aan het woord: Ellis van der Weerden, directeur-bestuurder van Team Sportservice, en Nathan Stukker, partner bij BMC. Vanuit hun dagelijkse werk met gemeenten, sportorganisaties en maatschappelijke partners zien zij hoe samenwerking tot stand komt, waar het stokt en welke houding het verschil maakt. Wat zij keer op keer terugzien, is dat echte vooruitgang begint bij de bereidheid om ruimte te geven aan andere partijen en perspectieven. Die wederkerigheid vormt de basis voor duurzame samenwerking in het sociaal en sportief domein, zeker nu veel gemeenten zoeken naar stabiliteit en richting in aanloop naar de nieuwe raadsperiode.

Samenwerking begint bij houding

Samenwerking ontstaat niet door nieuwe overlegstructuren, maar door een manier van werken waarin partners elkaar ruimte geven. Het gaat om een houding die samenwerking niet kleiner maakt, maar juist vergroot. Het gaat om de bereidheid om voorbij de eigen logica te denken en te accepteren dat oplossingen soms bij anderen beginnen. “Het echte probleem gaat veel meer over hoe je met elkaar kijkt naar hoe je de samenleving inricht. Dat is een andere vraag dan hoe je met budgetten omgaat,” aldus Nathan Stukker. Wanneer gemeenten partners deze ruimte gunnen, wordt samenwerken een vanzelfsprekender onderdeel van beleid.

“Dit zijn aanpakken van de lange adem. Je hebt niet over een jaar fantastische resultaten. Het consistent doortrekken van beleid gaat opbrengsten opleveren. Maar dat betekent volhouden.” – Nathan Stukker

De lange adem maakt beleid sterker

Valpreventie, leefstijlloketten, buurtsportcoachnetwerken: veel bewezen interventies vragen tijd om effect te hebben. Toch worden ze vaak in te korte cycli beoordeeld. Nathan: “Dit zijn aanpakken van de lange adem. Je hebt niet over een jaar fantastische resultaten. Het consistent doortrekken van beleid gaat opbrengsten opleveren. Maar dat betekent volhouden.”

Ook Ellis gaf aan hoe essentieel duurzaamheid is. Gemeenten die meerjarig investeren, oogsten later gezondheidswinst en lagere zorgdruk. “Als wij onze gezondheid niet beschermen, krijgen we gigantische kosten. Wat je nu ziet in de ketenaanpak bij valpreventie is geweldig. Maar dat lukt alleen als je durft te investeren en de tijd neemt,” zegt Ellis.

“Als wij onze gezondheid niet beschermen, krijgen we gigantische kosten. Wat je nu ziet in de ketenaanpak bij valpreventie is geweldig. Maar dat lukt alleen als je durft te investeren en de tijd neemt” – Ellis van der Weerden

Professionals weten wat werkt

Wie dagelijks in buurten werkt, ziet wat inwoners nodig hebben. In het gesprek werd benadrukt dat lokaal vakmanschap beter rendeert wanneer professionals ruimte krijgen. Nathan Stukker: “Geef ruimte aan mensen in de praktijk die er echt verstand van hebben. Wanneer zij de ruimte krijgen om in die gemeenschappen waar ze actief zijn het werk te doen, dan ga je pas echt beweging zien.”

Het is precies deze combinatie van lokale kennis en professionele ruimte die beleid werkend maakt. Ellis: “Iedereen heeft zijn eigen systeem, je moet soms over je schaduw heen stappen. Maar als je dat doet, dan zie je ineens de opbrengsten.”

Grip houden zonder te verstikken

Voor veel beleidsmakers is het vinden van de juiste balans tussen sturing en professionele ruimte een terugkerend vraagstuk. In de podcast maakten zowel Ellis als Nathan duidelijk dat grip niet ontstaat door meer controle, maar door heldere afspraken aan de voorkant en regelmatig contact met partners in de uitvoering. Nathan benadrukte dat raadsleden vooral behoefte hebben aan inzicht in wat er gebeurt, zonder dat alles dichtgeregeld wordt. Terwijl Ellis liet zien dat grip in de praktijk juist sterker wordt wanneer samenwerkingsrelaties goed zijn. Voor gemeenten betekent dit dat sturen op richting en effecten effectiever is dan detaillistisch toezicht. Zo blijft de koers helder, zonder de dynamiek in wijken te blokkeren.

“Iedereen heeft zijn eigen systeem, je moet soms over je schaduw heen stappen. Maar als je dat doet, dan zie je ineens de opbrengsten.” – Ellis van der Weerden

Wat gemeenten nu kunnen meenemen richting de verkiezingen

De inzichten uit de aflevering sluiten nauw aan bij de keuzes die de komende raadsperiode gemaakt moeten worden. Nathan schetste scherp hoe belangrijk het is dat gemeenten niet blijven denken in losse projecten, maar in samenhang en continuïteit. Ellis benadrukte dat structureel investeren in partnerschappen – in plaats van in korte beleidsimpulsen – noodzakelijk is om echt gezondheidswinst te boeken.

Voor beleidsmakers betekent dit inzetten op meerjarige akkoorden, stabiele samenwerking met lokaal vakmanschap en het borgen van sport en preventie als structureel onderdeel van een sterke sociale basis. De verkiezingen bieden een kans om prioriteiten te verleggen en sport niet langer als losse voorziening te beschouwen, maar als onderdeel van de basisinfrastructuur van een gezonde en leefbare gemeente.

Over onze gasten

Portretfoto's tijdens opname: van links naar rechts: Ellis van der Weerden, Nathan Stukker en host Lennart Booij

Ellis van der Weerden, directeur-bestuurder van Team Sportservice. Over waarom ze sport: “Omdat ik zelf heb ervaren wat het doet voor mijn fysieke welzijn en hoe lekker ik me voel als ik sport. Maar ook als ik heel veel stress heb, heb ik ontdekt dat als ik dan een rondje ga hardlopen, dat ik daar enorm van opknap en dat er heel veel stress weg is.”

Nathan Stukker, partner bij BMC, over wat sport voor hem betekent: “Voor mij is het ook wel buiten zijn. En ik zie het bij mijn drie kinderen wat het belang van sport voor hen is: je eigen team, je eigen omgeving, je eigen sport ontdekken die je leuk vindt.”

Luister nu naar aflevering #36 van de Sport & Samenleving‑podcast en ontdek hoe gemeenten, professionals en partners samenwerken aan duurzaam sport- en preventiebeleid, met ‘gunnen’ als sleutel.

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Shownotes

In 21 minuten echt bijgepraat: waarom sport geen bijzaak is, maar basisbeleid moet worden

Beluister onze speciale, korte terugblik, en krijg:

✅ De belangrijkste lessen uit twee jaar gesprekken met toonaangevende experts

✅ Helder inzicht in de cruciale rol van sport en bewegen voor gezondheid, kansengelijkheid en sociale cohesie

✅ Een scherpe blik op wat er richting 2026 (en daarna) nodig is om sport structureel te verankeren in beleid


Essentiële maatschappelijke basis

Sport en bewegen zijn geen luxe. Ze vormen een essentiële basis voor een gezonde samenleving, sterkere wijken en gelijke kansen voor iedereen.

Deze rode draad komt terug in alle interessante en soms confronterende gesprekken die we de laatste twee jaar in de Sport & Samenleving-podcast voerden.

De praktijk blijft tegelijkertijd kwetsbaar. Kortlopende projecten, versnipperde akkoorden en aanhoudende financiële druk maken het moeilijk om duurzame impact te realiseren. Dat moet anders.

Concrete inzichten voor jou

In deze speciale compilatie-aflevering ontdek jij to-the-point de belangrijkste inzichten van de laatste twee jaar. Je hoort quotes en inzichten van veel deskundigen waaronder Erik Scherder, Ronnie van Diemen, Bram Orobio de Castro, Femke Roest, André de Jeu, Ageeth Telleman, Marloes Coenen, Hugo van der Poel, Mohammed Mohandis en Tina Bellemans.

Samen sport stevig verankeren

Onze oproep voor 2026 en daarna is helder: structurele samenwerking en langlopende afspraken, zodat sport stevig wordt verankerd in zorg, welzijn en onderwijs — als basisinfrastructuur en vorm van gezondheidsbescherming.

Laat je in slechts 21 minuten door Lennart volledig bijpraten over twee jaar Sport & Samenleving – en wat er nu echt nodig is om vooruit te komen. En breng het dan stap voor stap in praktijk, succes!

Luister hieronder nu naar aflevering #35 van de Sport & Samenleving Podcast!

👏 Snel delen met jouw LinkedIN-netwerk?

Volg deze link naar onze IN-post (opent in nieuw tabblad) over deze waardevolle terugblik, en deel het met wie dit ook ‘moet’ weten.


Geselecteerde fragmenten komen uit deze afleveringen:


Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Wil jij 2025 sfeervol afsluiten, maar ook geïnspireerd en wijzer worden? Beluister rond de kerstdagen onze Top 5 Podcasts – zie onderaan. Speciaal geselecteerd voor iedereen die in de wereld van sport & samenleving actief is: van bestuurder, ambtenaar, buurtsportcoach tot vakleerkracht, trainer of vrijwilliger. In 2026 zijn draagvlak, budget en concreet (lokaal) beleid voor sport en bewegen in Nederland harder nodig dan ooit. Ontdek hier waarom, en hoe jij je hiervoor goed voorbereid inzet.

Uitdaging: hoe maken we Nederland gezonder en vitaler?

Natuurlijk mag jij rond de kerst goed relaxen. Rust lekker uit, eet die extra oliebol. Maarrr.. we mogen met z’n allen niet vergeten: Nederland staat in 2026 en daarna voor vele uitdagingen. Eén daarvan is absoluut de uitdijende gezondheidscrisis. De vooruitzichten zijn niet gunstig, het is daarom echt tijd voor meer daadkracht. Niet voor niets zwaaien ook de landelijke media steeds vaker met de rode vlag.

Jong kind met ernstig overgewicht ‘wordt gemiddeld maar 39 jaar oud’: artsen slaan alarm om groeiende groep
(AD 9-12-25 (opent in nieuw tabblad))

Nederland heeft aantoonbaar een gezondheidsprobleem. Steeds meer mensen en zeker ook kinderen hebben obesitas (nb: 64% van de Nederlanders heeft overgewicht in 2050, zo verwacht het RIVM (opent in nieuw tabblad)). Lange, lange wachtlijsten voor volwassenen en jongeren met verslechterde mentale gezondheid. De toename van chronische aandoeningen. Een groeiende gezondheidskloof tussen verschillende bevolkingsgroepen in ons land. En inmiddels al een immense druk op de zorgsector.

Zie en ervaar jij al deze ontwikkelingen ook?

Meer dan de helft van de Nederlandse bevolking beweegt te weinig.
(NOS 16-1-25 (opent in nieuw tabblad))

De kracht van sport en bewegen – juist nu

Maar verbetering is mogelijk, absoluut. Geloof jij net als Team Sportservice en al onze bevlogen medewerkers in een sterker Nederland, door de kracht van (samen) sporten en bewegen – én vooral de preventieve werking ervan?

Begrijp jij graag goed waarom en hoe een gezondere levensstijl en sociale verbindingen iemands levensgeluk vergroten – en die van zijn of haar inner circle? Hoe je beweegbeleid effectief inricht voor een veerkrachtiger en vitaler Nederland? En wil je de komende jaren echt duurzame impact maken, vanuit lokale behoeften?

Dan zijn de onderstaande 5 podcasts voor jou een must-listen. Dat kan tijdens je boswandeling, autorit of bankmomentje voor de open haard 😉

Krijg het (ook) op politieke agenda’s!

Laat je inspireren en wijzer maken, zodat je nog beter wordt in jouw werk. Zodat je ook jouw standpunten extra kracht kunt bijzetten. En anderen eerder kunt enthousiasmeren en overtuigen.

Wie weet wil je ook actief helpen om ‘sport en bewegen’ juist in 2026 op de politieke agenda van gemeenten te krijgen! Want: op 18-3-26 vinden de landelijke gemeenteraadsverkiezingen plaats.

👍 Laat jouw gemeente een echte kartrekker zijn: dat gebeurt als fracties en raadsleden prioriteit geven aan sport en bewegen en dit stevig opnemen in hun kiesprogramma’s, én het definitieve collegeprogramma. Waarna structureel resultaat-gedreven lokaal beleid natuurlijk het doel is. Zou het niet fantastisch zijn als jij dit mogelijk kan helpen maken?

🎧 Jouw kerst kennisboost: Top 5 Podcasts

In onze langlopende ‘Sport & Samenleving-podcast’ (opent in nieuw tabblad) bespreken we actuele ontwikkelingen en uitdagingen van het sportbeleid in de lokale praktijk. Dat doen we elke aflevering met experts en interessante gasten uit onze sector en aangrenzende domeinen.

🎓🚀Alle onderstaande 5 podcasts geven jou een kennisboost voor 2026. Zodat jij relevant en krachtig kunt pieken in het nieuwe jaar. Veel luisterplezier!

1. Bezuinigingen op sport: De gevolgen voor sportclubs en de volksgezondheid

2. Hoe sport en bewegen inwoners en gemeenten sterker maakt

3. Jeugdzorg in beweging: Samen werken aan een veerkrachtige generatie

4. Sport op de agenda: hoe jij het verschil maakt in verkiezingstijd

5. Sport voor iedereen: Hoe we armoede als drempel overwinnen

🎄🎁 HO HO HO! Wacht even..

Kersttijd kan niet zonder cadeaus, toch? Dus ‘krijg’ je van ons ook nog een 6e luistertip, die je bijvoorbeeld lekker met een kop warme chocomel of fruitig wijntje erbij op je luie bank kunt aanhoren. Net als de andere vijf podcasts té interessant en actueel om niet beluisterd te hebben:

6. Weerbaar door sport en bewegen

“Een diploma halen, een wedstrijd spelen: dat geeft eigenwaarde. En dat is precies wat ze missen: het gevoel dat ze ergens toe doen.”

Pssst.. Deel dit gerust met anderen

Heb je mensen in jouw netwerk of omgeving die ook gebaat zijn bij deze kennisboost via onze speciaal geselecteerde podcasts over ‘sport & gezonde samenleving’? Gebruik de social media-sharing buttons onderaan deze pagina, alvast dank!

WIL JIJ VOORTAAN SNEL OP DE HOOGTE ZIJN?

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Gasten: Guido Davio, André de Jeu en Lodewijk Klootwijk

“We moeten stoppen met kortcyclisch denken. Dat belemmert structurele samenwerking” – Guido Davio, NOC*NSF

Het Sportakkoord II loopt af in 2026. Tijd om de balans op te maken. Wat werkte goed? Wat moet anders? En hoe zorgen we dat sport en bewegen structureel verankerd worden in beleid, praktijk én financiering? En wat komt hierna?

In deze aflevering van de Sport & Samenleving Podcast gaan we in gesprek met Guido Davio (NOC*NSF), André de Jeu (VSG) en Lodewijk Klootwijk (POS). Vanuit hun rol als strategische partners reflecteren zij op het akkoord en kijken vooruit. We bespreken:

Ook komt de bredere maatschappelijke waarde van sport aan bod: van mentale gezondheid tot participatie, van jeugdzorg tot arbeidsmarkt. Hoe zorgen we dat sport en bewegen niet langer een ‘extraatje’ zijn, maar een integraal onderdeel van welzijn en preventie?

Over onze gasten

André de Jeu, directeur van Vereniging Sport en Gemeenten, pleit voor lokaal maatwerk en structurele samenwerking. “We weten al 15 jaar dat sport werkt. Nu moeten we het gewoon gaan doen.”

Guido Davio, directeur sportparticipatie bij NOC*NSF, benadrukt het belang van randvoorwaarden en data. “Het is geen koekjesfabriek. Maar we moeten wel weten of onze inzet rendeert.”

Lodewijk Klootwijk, directeur van het Platform Ondernemende Sportaanbieders, ziet kansen in hybride sportaanbod en samenwerking met welzijn. “We staan als sport niet dicht genoeg bij de mensen. Dat moet anders.”

Luister nu naar aflevering #34 van de Sport & Samenleving Podcast en ontdek hoe we samen bouwen aan een toekomstbestendig sportbeleid – voorbij akkoorden en richting duurzame impact.

Show notes:

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Gasten: Marloes Coenen, Yves Kummer en Tina Bellemans

“Door het positieve voorop te stellen, zijn ze geneigd ook de rest aan te pakken. Het is vaak de eerste keer dat ze iets afronden, een diploma halen. Daar zijn ze enorm trots op. Hun eigenwaarde groeit.” – Yves Kummer

Sport en bewegen dragen bij aan gezondheid, participatie en sociale cohesie. Toch bereikt het huidige aanbod niet iedereen. Juist mensen met een grotere afstand tot sport – vaak geconfronteerd met multiproblematiek – blijven buiten beeld. Hoe zorgen we ervoor dat ook zij in beweging komen? In deze aflevering gaan we in gesprek met Marloes Coenen, Yves Kummer en Tina Bellemans. Vanuit praktijk, onderzoek en persoonlijke ervaring laten zij zien wat werkt. We verkennen:

Ook komt de politieke kant aan bod: hoe zorgen we dat deze waarde van sport en bewegen wordt erkend in beleid en financiering? En hoe maken we de stap van losse initiatieven naar structurele maatschappelijke investering?

Over onze gasten

Yves Kummer, voormalig rugbyspeler en medeoprichter van De Harde Leerschool, werkt met mensen die een steuntje in de rug nodig hebben om weer mee te doen in de maatschappij. “Een diploma halen, een wedstrijd spelen: dat geeft eigenwaarde. En dat is precies wat ze missen: het gevoel dat ze ergens toe doen.”

Marloes Coenen, voormalig MMA-kampioene en nu verslaggever en duider in de sport, ziet hoe sport mensen letterlijk en figuurlijk in beweging brengt. “In mijn dojo zie ik mensen uit verschillende sociale lagen die elkaar normaal niet zouden ontmoeten. Daar vallen alle labels weg. Ze raken bevriend. Het is een microkosmos.”

Tina Bellemans, associate lector Bewegen aan Hogeschool Windesheim en psychomotorisch therapeut, benadrukt dat sport en bewegen niet alleen fysiek zijn, maar ook mentaal en sociaal. “Meer balans tussen fysiek en mentaal maakt je weerbaar. Daar ligt de kern, de kracht. Het gaat niet om yoga of meditatie op scholen, maar om afwisseling; ook binnen één sport.”

Luister nu naar aflevering #33 van de Sport & Samenleving Podcast en ontdek hoe sport mensen helpt op te staan – letterlijk én figuurlijk.

Show notes:

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Gasten: Ageeth Telleman, Anouk Gielen en Roel Boekel

“Spreek je wensen concreet uit en sluit aan bij de waarden van de partij. (…) De politiek maakt de afwegingen zelf, jij moet stevig het belang van sport uitdragen – op basis van feiten én haalbaarheid.” – Ageeth Telleman

Deze en meer tips om meer sport en bewegen op de politieke agenda te krijgen, hoor je in aflevering #32 van de Sport & Samenleving Podcast. We spreken met Ageeth Telleman (voormalig voorzitter Sportraad Amsterdam), Anouk Gielen (fractievoorzitter GroenLinks in de Provinciale Staten Noord-Holland) en Roel Boekel (teamleider Sportaanbod bij NOC*NSF).

Nu de verkiezingen naderen, is dit hét moment voor fractievoorzitters en beleidsmakers om het gesprek aan te gaan met sportprofessionals, buurtsportcoaches en andere sleutelfiguren uit de praktijk. En ook andersom: hoe kun je als lokale speler invloed uitoefenen op verkiezingsprogramma’s? Onze gasten delen concrete adviezen voor elke fase: van programmatekst tot campagne en van werkbezoek tot coalitievorming. Over de rol van sport en bewegen als doel én als middel voor een betere gezondheid en hoe slimme lobby, domeinoverstijgende samenwerking en persoonlijke contacten het verschil kunnen maken.

Wil je met goed onderbouwde informatie meer sport en bewegen in het verkiezingsprogramma verwerken? Onze collega’s gaan graag het gesprek aan! Kijk op onze contactpagina voor collega’s in de juiste regio.

Show notes:

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!

Gasten: Erik Scherder, Bram Orobio de Castro en Ronnie van Diemen

In aflevering 31 van de Sport & Samenleving podcast spreken we met Bram Orobio de Castro, hoogleraar Orthopedagogiek bij de Universiteit van Amsterdam, Ronnie van Diemen, voorzitter van Jeugdzorg Nederland, Erik Scherder, hoogleraar Klinische Neuropsychologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

Van de toenemende druk op de jeugdzorg tot de impact van bewegingsarmoede op de hersenontwikkeling van jongeren: we bespreken de uitdagingen, maar vooral ook de kansen. Hoe kunnen gemeenten, sportverenigingen en beleidsmakers samenwerken om de jeugd van nu de beste start te geven? En welke slimme keuzes moeten lokale politici maken richting 2026?

Show notes:

Abonneer je op de podcast

Geen aflevering meer missen? Abonneer je dan op de Sport & Samenleving Podcast. Deze is beschikbaar via onderstaande podcast apps. Maak uw keuze en veel luisterplezier!